OPEC ustąpił polityce i kryzysowi

Fakty:

OPEC, organizacja państw producentów ropy naftowej, podjęła w Wiedniu 15 marca 2009 r. decyzję, że nie będzie obniżać wydobycia. Zapowiedziano za to, że będzie się wymagać od państw członkowskich ścisłego wypełniania zobowiązań.

Analiza:

Decyzja OPEC jest wyrazem dostosowania się państw producentów do spowolnienia światowej gospodarki. Powody gospodarcze i cele organizacji kartelowych to podwyższenie dochodów z eksportu ropy. Te powody wskazywały raczej na decyzję o obniżeniu wydobycia. Co przemawiało za obniżeniem kwot.

1. Duża dyscyplina państw członkowskich. Osiągnięto aż 80% realizacji obniżki kwot wydobycia (zestawienie powyżej), które uzgodniono w ubiegłym roku (aż 4,2 mln baryłek dziennie – 13% wydobycia OPEC i 5% produkcji światowej). W styczniu wg MEA brakowało do osiągnięcia założonego poziomu 1,8 mln baryłek/dziennie. W lutym państwa OPEC jeszcze obniżyły produkcję o 650 tys. baryłek, co dało poziom produkcji 25,7 mln baryłek (bez Iraku, którego nie obowiązują kwoty OPEC). To jedynie 850 tys. baryłek brakujące do uzgodnionego obcięcia do 24,85 mln b/d. I jak zwykle Iran, największy jastrząb, oraz Angola najbardziej przekraczają limity.

2. Malejący popyt światowy, który zgodnie obniżają w swoich raportach i IEA i OPEC. Ropy świat potrzebuje mniej, dzisiaj instytucje te przewidują, że o 1 milin baryłek dziennie, jednak zapowiadają dalsze obniżanie tej prognozy. Zresztą cały ubiegły rok to ciągłe obniżanie prognoz wzrostu (tak było na początku) a skończywszy na spadku o 1 milion. Łącznie OPEC zweryfikował swoje prognozy od sierpnia o 2 mln baryłek (co widać na wykresie obok).

3. Światowe zapasy ropy pozostają na bardzo wysokim poziomie. W USA magazyny są zapełnione tak jak były w 1999 roku. W zachodniej Europie w magazynach przechowywano miliard 116 milionów baryłek, tyle co w roku ubiegłym. Nie widać jeszcze w zapasach efektu zmniejszenia wydobycia przez kraje Organizacji o prawie 3,5 miliona baryłek.

4. Rosja, przeżywająca niewielkie spadki wydobycia, chętnie włącza się w obniżeni wydobycia i deklaruje kolejne zmniejszenie swojej produkcji ropy. Jednak „wysiłki” Rosji, która raczej robi z własnej słabości strategiczną broń sojuszniczą – nie wywołują zachwytu w OPEC. Sekretarz generalny Abdalla el-Badri

Przeciwko obniżeniu wydobycia przemawiały następujące czynniki:

1. Polityczna presja Zachodu, by nie pogarszać sytuacji kryzysowej w gospodarce światowej. Wyraziła się ona w telefonie prezydenta USA Baracka Obamy do Króla Arabii Saudyjskiej Abdullaha. Relacje na temat tej rozmowy były bardzo oszczędne.

2. Światowa (a właściwie zachodnia) recesja gospodarcza, jeśli będzie się przedłużać, może bardzo negatywnie i długofalowo wpłynąć na popyt na ropę. Decyzja o obniżeniu kwot mogła zwiększyć zagrożenie wieloletniej depresji naftowej. To bardzo źle służyło by państwom producentom ropy.

3. Zwiększone rezerwy ropy (spare capacity) ciągną cenę w dół. Państwa OPEC wydobywały w lutym 25,715 mln b/d (bez Iraku), gdy ich moce wydobywcze wynosiły 32,14 mln (wg IEA). 6,5 mln baryłek spare capacity – poziomu nie widzianego od czasu kryzysu cen ropy w 1999 r. i jego niewielkim powtórzeniu w 2002 r.

4. Złe wiadomości z gospodarki amerykańskiej.

Konsekwencje

Pierwszą reakcją rynku ropy naftowej było obniżenie notowań futures WTI. Kontrakty kwietniowe obniżyły swoje notowania o 1,5 $/bbl. Z kolei akcje i indeksy na giełdach azjatyckich zareagowały wzrostem notowań. Pytanie, na ile silne są to sygnały, czy tendencje te się utrzymają. Z pewnością ropa naftowa nie jest głównym czynnikiem kryzysowym i jej roli nie można tutaj przeceniać.

OPEC nie chciał jednka doprowadzać do nowego cyklu gwałtownych podwyżek cen, z którym mieliśmy do czynienia w 2008 r. Ważniejsze są cele długofalowe, i o nich mówił Przewodniczący OPEC - Jose Maria Botelho de Vasconcelos, minister ds. ropy Angoli.

Analitycy obniżają także swoje przewidywania cen ropy na 2009 rol CitiGroup obniżyła swoje prognozy z 65$ do 48$ na bieżący roki i z 85$ do 55$ na rok 2010. Nie zobaczymy więc raczej ropy po 70 – 90 $, jak niektórzy mieli nadzieję.

Determinacja producentów w obniżaniu wydobycia byłaby dobrym sygnałem dla inwestorów, którzy chcą ostrej jazdy w górę cen, a narzekają obecnie, że inwestorzy nie chcą wyłożyć na to pieniędzy. Obcięcie kwot z pewnością zachęciłoby duże pieniądze do zaryzykowania nowego „diabelskiego młyna”. Raport OPEC informuje o znaczącym napływie funduszy na rynek ropy, który jednak wyhamował w lutym.

OPEC zawiódł więc inwestorów z Wall Street. Za to Main Street może spać trochę spokojniej.